Đừng Để Em Một Mình

  -  

Một số nhà nghiên cứu và phân tích cho rằng một trong những tính chất rất nổi bật của nhạc Việt là êm đềm, trữ tình.Tuy nhiên, trong số những ca khúc nhạc Việt cùng nhạc ngoại lời Việt tồn tại mãi với thời gian vẫn có những tác phẩm khiến cho người nghe… lạnh gáy.

Bạn đang xem: đừng để em một mình


Có thể nói ca khúc Đừng vứt em một mình (thơ Minh Đức Hoài Trinh, Phạm Duy phổ nhạc) xứng danh được thai chọn là ca khúc “lạnh người” nhất lẫn cả về phần lời lẫn phần phối âm...

Khi nghe bạn dạng Đừng quăng quật em một mình (Lệ Thu hát, phiên bản phối trước 1975), tương đối nhiều người đang rùng mình khi chỉ mới nghe phần đi dạo đầu bản nhạc (intro): mới đầu là giờ piano nhấn từng nốt một: mày Fa La Fa Mi... Ngươi Fa La Fa Mi... Như những tiếng gõ vọng ra tự cõi u minh, rồi tự dưng trỗi lên những âm nhạc chát chúa “Do La Fa... La Fa Mi” như giờ đồng hồ phèng la gửi tang...

*

Nhà thơ Minh Đức Hoài Trinh


Tư liệu


Và rồi lời hát nghẹn ngào, u uất vang lên: “Đừng quăng quật em một mình. Đừng vứt em một mình. Trời giá buốt quá. Trời giá buốt quá. Sao đành quăng quật em một mình...?... Lời làm sao đó, lời nào đó. Tiếng ân huệ hay tiếng ước kinh? Nhạc như thế nào đó, nhạc như thế nào đó. Nhạc gọi bạn hay nhạc call hồn?... Đừng yên thinh. Đừng lặng thinh. Với giờ chày tiếng búa nện đinh...”.

Quả thật, xét trong những ca khúc đã có xuất bạn dạng ở nước ta thì chưa có bài hát nào chứa đựng những ca từ bỏ “lạnh gáy” như: Nhạc gọi hồn, giờ đồng hồ chày tiếng búa nện đinh, côn trùng nhỏ rúc rỉa thân mình... Xuyên thấu nội dung là lời của một cô bé trẻ vừa mới lìa đời. Từ cơ hội nằm trong cỗ ván nghe giờ chày, tiếng búa đóng góp nắp hòm, tiếng cầu kinh với mùi hương khói phổ biến quanh, rồi mặt đường ra nghĩa địa gập ghềnh, hạ huyệt, và theo thời hạn cỏ dại trùm lên nấm mồ trinh nữ... Ước mong mãnh liệt của “hồn trinh nữ” là van nài những người dân còn sống đừng vứt cô lại trong nỗi cô đơn, cô không muốn xác thịt của mình bị côn trùng rúc rỉa với nhất là không muốn mình bị quên lãng trong ký ức của phần nhiều người.

Xem thêm: Chơi Game Hiệp Sĩ Giáp Đỏ - Game Hiệp Sĩ Giáp Sắt Phiêu Lưu Quyết Đấu

*

Trang bìa của bạn dạng in ca khúc Đừng quăng quật em một mình



Minh Đức Hoài Trinh tên thật là Võ Thị Diệu Trinh (1930 - 2017), vốn là 1 trong tiểu thư xứ Huế, thuộc chiếc tộc quan lại (cha bà là Tổng đốc thức giấc Quảng Nam). Năm 17 tuổi (1947) đàn bà ra Thanh Hóa nhằm vào chiến khu chống Pháp. Phạm Duy đã viết về thiếu phụ một đoạn trong hồi cam kết như sau: “Tôi bấy giờ đang là quân nhân… bỗng gặp lại Minh Đức Hoài Trinh lúc đó được mười bảy tuổi từ thành phố Huế thơ mộng chạy ra với kháng chiến. Cô bé còn lấy theo song gót chân đỏ như son và đôi mắt sáng như đèn trộn ô tô. Trường đoản cú tướng tư lệnh Nguyễn Sơn cho tới các văn nghệ sĩ, già tuyệt trẻ, cô quạnh hay đang có vk con… ai ai cũng đều mê mệt cô nhỏ nhắn này. Phạm Ngọc Thạch từ trung ương đi bộ xuống vùng trung du để vào nam Bộ, khi ghé thăm Thanh Hóa, cũng cần tới Trường văn hóa xem khía cạnh Hoài Trinh… Năm 1954, tôi gặp mặt Minh Đức Hoài Trinh lần thứ bố khi tôi tới Paris ở khoảng hai năm. Nữ đã tách Việt Nam, đang sinh sống với một người em trai trong một căn phòng nhỏ dại hẹp. Tía lần gặp nhau là khôn cùng hy hữu, tôi bèn chia sẻ với con gái và soạn được hai bài ca bất hủ…” (Phạm Duy gặp cô thứ 1 khi theo gánh hát lưu giữ diễn sống Huế, lần máy hai trong chiến khu với lần thứ cha ở Pháp. Ông phổ nhạc đến Hoài Trinh 2 bài bác thơ, bài kia là Kiếp nào tất cả yêu nhau - NV).

Nhiều bạn cho là Minh Đức Hoài Trinh đã gặp gỡ một đám tang trải qua rồi cảm hứng làm bài bác thơ Đừng quăng quật em một mình. Tuy nhiên, theo nhạc sĩ Phạm Duy thì trong thời gian làm báo sinh sống Pháp, Minh Đức Hoài Trinh đi thăm Viện kho lưu trữ bảo tàng Musée du Louvre (Paris) và nữ đã siêu xúc cồn khi đứng trước xác ướp của một người thiếu nữ có niên đại khoảng 800 - 900 năm trước, mái tóc còn khá nguyên vẹn... Nhìn di hài fan xưa, cám cảnh thân phận của một kiếp fan và đầy đủ ý thơ nhảy ra: “Đừng bỏ em một mình/Khi trăng về lạnh lẽo lẽo/Khi chuông chùa u minh/Chậm rãi tiếng ước kinh... Đừng quăng quật em một mình/Môi vệ thần không linh/Tiếng thời hạn rền rĩ/Đường nghĩa địa gập ghềnh... Đừng quăng quật em một mình/Bắt em nghe giờ búa/Tiếng búa nện vào đinh/Hòa trong giờ u minh... Đừng vứt em một mình/Cho côn trùng rúc rỉa/Cỏ dại lấp mộ trinh/Cho bão tố bấp bênh... Đừng vứt em một mình/Mấy ngàn năm tiếp theo nữa/Ai làn tóc còn xinh/Đừng vứt em một mình”.

Bài thơ gốc thuộc thể ngũ ngôn, có 10 khổ (mỗi khổ 4 câu), nhịp thơ đi túc tắc nhưng qua tay của “phù thủy” Phạm Duy thì cũng với mọi câu chữ kia ông đã lặp đi lặp lại khiến cho nỗi đau như được dàn trải. Rồi ở chỗ cao trào, chiếc chất “đều đều” của bài thơ thay đổi mất: “Lời nào đó, lời nào đó, tiếng ân huệ hay tiếng cầu kinh. Nhạc làm sao đó, nhạc làm sao đó. Nhạc gọi tín đồ hay nhạc call hồn?” như là tiếng thét, giằng xé nội trọng điểm trong cơn đau rã rời... Chủ yếu 2 câu kết “Ai mái tóc còn xinh. Đừng quăng quật em một mình” cho bọn họ thấy cảm hứng của bạn nữ sĩ lúc đứng trước mái tóc còn còn sót lại của hotgirl gần ngàn năm trước...

Xem thêm: 6 Anime Tương Tự Như "Tháng Tư Là Lời Nói Dối Của Em", Lời Nói Dối Tháng Tư

Tạo thành công tương tự như hiệu ứng về mặt chổ chính giữa linh của ca khúc Đừng vứt em một mình, ngoại trừ 2 người sáng tác thơ và nhạc, còn phải nói tới tiếng hát của cầm cố danh ca Lệ Thu. Thiết yếu cách xử lý bài hát cùng giọng ca ma mị của Lệ Thu đã tạo cho “cái hồn” của bài xích hát trở phải ai oán, óc nùng với thê thiết hơn.

Một điều đáng xem xét nữa là từ bỏ trước năm 1975, cũng chính vì sự “rùng rợn” của ca khúc này qua giờ hát Lệ Thu mà bộ phim Con ma đơn vị họ Hứa (đạo diễn Lê Hoàng Hoa) đang dùng bài bác hát này để làm tăng thêm cảm giác “lạnh gáy” mang đến khán giả.